به گزارش بازار، دبیر انجمن سنگ آهن ایران با تشریح ریشه ها و عوامل کاهش استخراج سنگ آهن در کشور، تصریح کرد: به طور کلی چالش های حوزه تولید سنگ آهن را باید در دو دسته مشخص «اختلال در توجیه اقتصادی کسب و کار» و «کمبود فیزیکی عناصر و نهاده های تولید» طبقه بندی و ارزیابی کرد. اما در ماه های گذشته، هر دو متغیر تحت فشارهای نامتعارف شدیدی قرار گرفته اند.
وی افزود: اعمال مدل های قیمت گذاری دستوری در محصولات بالادستی سنگ آهن مانند کنسانتره و گندله در بورس کالا باعث کاهش درآمد حاصل از فروش معادن و واحدهای فرآوری شده و از سوی دیگر به دلیل جهش شدید هزینه ها به ویژه در سوخت، سوخت و تورم عمومی حاکم بر اقتصاد، قیمت تمام شده تولید افزایش یافته است. منابع مالی کمتری دارند، مجبورند حجم استخراج را کاهش دهند یا اساساً از چرخه تولید خارج شوند.
دبیر انجمن سنگ‌آهن ایران درباره وضعیت تامین سوخت ماشین‌آلات معدنی گفت: در حوزه گازوئیل شاهد فشارهای غیرعادی قیمتی و سهمیه‌ای هستیم؛ به‌طوری‌که قیمت گازوئیل عرضه‌شده به معادن کوچک ۵۰ برابر و برای معادن بزرگ تا ۱۴۰ برابر نسبت به گذشته افزایش یافته است و این وضعیت در بخش معدنی تنها معادل دو درصد مصرف گازوئیل است. از کل مصرف گازوئیل کشور است و موضوعات مورد بحث با سیاست استخراج معدن به جای نفت همخوانی ندارد.
عسگری زاده ادامه داد: متاسفانه گاهی حوزه معدن به عنوان مقصدی برای قاچاق سوخت معرفی می شود، در حالی که معدنچیان مجبورند سهمیه ناکافی خود را از بازار آزاد با نرخ های گزاف تامین کنند و نه سوخت به میزان لازم بر اساس ظرفیت واقعی استخراج عرضه می شود و نه نرخ های تعیین شده رقابتی است؛ مشکلی که گریبان اکثر واحدهای کوچک و متوسط را گرفته است.
سردرگمی نسبت حذف باطله و پیش‌بینی تداوم کاهش معدن در سال‌های 1405 و 1406
وی در تشریح کمبود فیزیکی عوامل تولید گفت: در حوزه ماشین آلات، قطعات یدکی و تجهیزات معدنی، واردات ماشین آلات جدید عملا مسدود شده و تامین و تعمیر قطعات با موانع جدی مواجه است که منجر به خواب آلودگی ناوگان معدنی می شود. اما فراتر از آن، بحران کمبود مواد اولیه پیامدهای بسیار مهلکی برای آینده معادن دارد.
دبیر انجمن سنگ آهن ایران هشدار داد: کمبود شدید مواد اولیه و بوروکراسی حاکم بر تخصیص آن باعث شده تا معادن برای حفظ موقت تولید روزانه و تغییر نسبت حذف باطله به استخراج مواد معدنی، طراحی استاندارد و ایمن معدن را نادیده گرفته و به صورت غیراصولی نسبت حذف باطله به استخراج معدنی را تغییر دهند. به عنوان مثال در معدنی که برای هر واحد سنگ آهن باید 10 واحد باطله حذف شود، به دلیل نبود مواد منفجره، این نسبت به 5 به 1 یا 8 به 1 کاهش یافته است.
عسگری زاده تاکید کرد: باطله برداری در واقع آمادگی برای برداشت های آینده است و با توقف یا تعدیل شدید این روند، ذخایر معدنی خطرناک و غیرقابل برداشت می شود، در نتیجه معادن در سال های بعد مجبورند حجم بسیار سنگین تری از باطله برداری را انجام دهند تا دوباره به ذخایر معدنی برسند و بر این اساس می توان به طور قاطع پیش بینی کرد که حجم باطله برداری به دلیل اختلالات امروزی در حجم باطله برداری کاهش می یابد. در کشور در سال های 1405 و 1406 با افت شدیدتر و جدی تری مواجه خواهد شد.
تامین مواد اولیه و تعادل انرژی؛ گلوگاه زنجیره فولاد
وی در پاسخ به این سوال که این افت استخراج چه پیامدهایی بر زنجیره فولاد کشور خواهد داشت؟ وی خاطرنشان کرد: این افت را باید در یک افق 5 ساله دید، زیرا در کوتاه مدت به دلیل وجود ذخایر معدنی ذخیره شده، ممکن است اثر این چالش ها بلافاصله در خروجی زنجیره قابل مشاهده نباشد، اما در حال حاضر، بزرگترین گلوگاه فوری صنعت فولاد کشور بحث عدم تعادل گاز و برق است. زیرا بیشتر فولادسازی ایران بر اساس فرآیندهای گازی طراحی می شود و در ماه های سرد سال به دلیل قطع گاز، تولید آهن اسفنجی با افت مواجه می شود و شاید این امر موجب کاهش موقت تقاضا برای سنگ آهن شود.
دبیر انجمن سنگ آهن ایران تصریح کرد: اما نباید به بهانه عدم تعادل گاز از بخش بالادستی و معادن غافل شد. زیرا راه اندازی مجدد معدن متوقف شده یا احیای کارخانه بسته کنسانتره و گندله فرآیندی دشوار، پرهزینه و زمان بر است و تعطیلی این بنگاه ها اشتغال، ارز و حتی درآمدهای عمومی کشور را محدود می کند. به ویژه اینکه 25 درصد از درآمد این واحدها به صورت مالیات و حقوق دولتی به دولت کمک می کند.
عسگرزاده در پایان گفت: بخش بالادستی معدن کمتر به شبکه گاز وابسته است و به شرط رفع موانع دولتی می تواند سطح تولید خود را به راحتی حفظ کند و تقاضای خاص بخش خصوصی از وزارت دفاع، حراست و نهادهای تصمیم گیر این است که روند تامین مواد نفتی را تسهیل کنند و به بخش خصوصی اجازه داده شود از ظرفیت های خود مانند سایر مواد نفتی و واردات نفت استفاده کند. اقلام است تا به ظرفیت های استخراج کشور آسیب بیشتری وارد نشود.
گفتگو در مورد این post