محدودیت جدید دسته چک کاغذی / فاز اول از مهر آغاز می شود

اقتصاد ایران:

بانک مرکزی با اعلام «نقشه راه توسعه چک های الکترونیکی»، طرحی را برای کاهش صدور چک های کاغذی و گسترش استفاده از چک های دیجیتال در شبکه بانکی کشور تدوین کرد. بر اساس این برنامه بانک ها موظفند از مهر ۱۴۰۵ سهم چک های الکترونیکی را افزایش داده و به تدریج صدور چک های کاغذی را محدود کنند.

این تصمیم در راستای اجرای قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت کشور اتخاذ شده است. قانون صدور چک کاغذی را از ابتدای سال سوم برنامه ممنوع کرده است.

آغاز اجرای نقشه راه چک الکترونیکی از مهر 1405

بر اساس اعلام بانک مرکزی، نقشه راه توسعه چک های الکترونیکی طی نامه شماره 65381/05 مورخ 4 خرداد 1405 به شبکه بانکی ابلاغ شده است همچنین بر اساس مصوبه هفدهمین جلسه هیئت عامل بانک مرکزی در تاریخ 16 شهریور 1405 و ابلاغیه شماره 1558/66/1590 اجرائیه 1558/6/1590 به شماره 65381/05 مورخ 25 خرداد 1405 به شبکه بانکی ابلاغ شده است. این برنامه از ابتدای مهر 1405 آغاز می شود.

در مرحله اول، از ابتدای مهر تا پایان آذرماه 1405، نسبت تعداد چک های الکترونیکی صادر شده به کل چک های کاغذی و الکترونیکی صادر شده در هر بانک باید به 25 درصد برسد.

همچنین در همین مدت باید نسبت تعداد چک های الکترونیکی تحویلی از درگاه های آفلاین به کل چک های الکترونیکی تحویلی در سامانه چکاوک اعم از حضوری و حضوری به 25 درصد برسد.

سهم چک دیجیتال در چهار مرحله افزایش می یابد

برنامه توسعه چک الکترونیکی بانک مرکزی در چهار مرحله اجرا می شود. سهم تعیین شده برای چک های دیجیتال در هر مرحله به شرح زیر است:

• مرحله اول: از اول مهر تا پایان دی ماه 1405; سهم هدف 25 درصد است

• مرحله دوم: از اول آذر تا پایان اسفند 1405; سهم هدف 40 درصد است

• مرحله سوم: از اول فروردین تا پایان اردیبهشت 1406; سهم هدف 60 درصد است

• مرحله چهارم: از اول خرداد تا پایان تیر 1406; سهم هدف 80٪ است

این نسبت ها هم برای سهم چک های الکترونیکی از کل چک های صادر شده در هر بانک و هم برای سهم چک های الکترونیکی تحویلی از مسیرهای غیر موجود در سامانه چک تعیین شده است.

تعداد برگهای دسته چک کاهش می یابد

بانک مرکزی علاوه بر تعیین سهم چک های دیجیتال، سقف های پلکانی را نیز برای کاهش برگه دسته چک های کاغذی مشتریان واقعی در نظر گرفته است. بر این اساس شبکه بانکی باید چک های کاغذی را حداکثر در بازه های زمانی معین به تعداد زیر صادر کند:

• از اول مهر تا پایان آذر 1405: حداکثر 100 صفحه

• از اول آذر تا پایان اسفند 1405: حداکثر 50 صفحه

• از اول فروردین تا پایان اردیبهشت 1406: حداکثر 25 صفحه

• از اول خرداد تا پایان تیر 1406: حداکثر 10 صفحه

سقف دسته چک کاغذی برای اشخاص حقوقی

برای مشتریان حقوقی محدودیت جداگانه ای در نظر گرفته شده است. از ابتدای مهر 1405 تا پایان اردیبهشت ماه 1406 صدور دسته چک کاغذی برای این مشتریان حداکثر به 100 برگ محدود می شود.

این سقف از اول خرداد تا پایان تیرماه 1406 حداکثر به 50 برگ کاهش می یابد.

نظارت مستمر بر عملکرد بانک ها

بر اساس ابلاغیه بانک مرکزی، عملکرد شبکه بانکی در اجرای اهداف تعیین شده به صورت مستمر رصد می شود. نتایج به‌دست‌آمده در بازه‌های زمانی مشخص، مبنایی برای ارزیابی عملکرد بانک‌ها در زمینه تدوین چک الکترونیکی است.

همچنین بانک مرکزی اعلام کرده است که عدم تحقق اهداف تعیین شده در ارزیابی ها بانک عامل را مشمول اقدامات بازدارنده پیش بینی شده در بند 3 ماده 25 قانون بانک مرکزی می کند.