دبیرکل‌آیمو: تعیین‌مسیر هرمز در صلاحیت‌کشورهای‌ساحلی است

به گزارش بازار، آرسنیو دومینگز دبیرکل سازمان بین المللی دریانوردی (IMO) در نشست خبری در مقر سازمان بین المللی دریانوردی در لندن، در پاسخ به سوالی درباره مسیرهای پیشنهادی برای عبور کشتی ها از تنگه هرمز، اظهار داشت: بر اساس مقررات بین المللی، تنها کشورهایی که با تنگه بین المللی هم مرز هستند، صلاحیت ایجاد مسیر کشتیرانی را دارند.

وی افزود: این موضوع برای ما کاملاً روشن است و من در آن تردیدی ندارم، تنها کشورهایی که در یک تنگه بین المللی هستند می توانند پیشنهاد ایجاد طرح های تفکیک ترافیک دریایی را بدهند، این یک قاعده است و ما هم به همین صورت اجرا می کنیم.

این اظهارات در پاسخ به سوالی مطرح شد که در آن به مسیر پیشنهادی ایران و مسیر تحمیلی آمریکا در نزدیکی سواحل عمان اشاره شده بود. دومینگز بدون اشاره مستقیم به آمریکا در بیان قاعده قانونی تاکید کرد که حق ارائه پیشنهاد برای تعیین مسیرهای کشتیرانی متعلق به کشورهای ساحلی است.

وی یادآور شد: مسیر رسمی کشتیرانی در تنگه هرمز از دهه‌ها پیش در چارچوب سازمان بین‌المللی دریانوردی تعیین شد و شرایط ناشی از درگیری‌های نظامی، اجرای سازوکارهای موجود را با مشکل مواجه کرده است.

دومینگز در بخشی دیگر از این دیدار همچنین در پاسخ به سوالاتی در خصوص پیشنهاد دریافت هزینه خدمات دریایی در تنگه هرمز به تجربه تنگه مالاکا و سنگاپور اشاره کرد و گفت: می توان از سازوکارهای موجود در حقوق بین الملل برای تقویت اعتماد و اطمینان در فعالیت های کشتیرانی و ارائه خدمات مورد نیاز در تنگه هرمز استفاده کرد.

دبیرکل IMO توضیح داد که این سازوکارها می‌تواند نگرانی‌های کشورها در خصوص ایمنی و امنیت کشتی‌رانی، حفاظت از محیط زیست دریایی و خدمات ارائه شده به کشتی‌های تجاری را برطرف کند.

وی در توضیح این موضوع افزود: من این موضوع را از زاویه دیگری می بینم، موضوع این است که چگونه می توان به نگرانی کشورها در مورد لزوم حمایت از ایمنی، امنیت و حفاظت از محیط زیست منطقه و همچنین خدمات ارائه شده به کشتیرانی بین المللی پاسخ داد.

دومینگز با اشاره به تجربه مالزی، اندونزی و سنگاپور در مدیریت مشترک ترافیک دریایی تصریح کرد: در گذشته از چنین مکانیزم هایی برای مقابله با دزدی دریایی، سرقت مسلحانه و تقویت کمک های ناوبری استفاده شده است.

وی افزود: هدف از ارائه چنین پیشنهاداتی یافتن راه حل هایی است که بتواند زمینه را برای گفتگو و همکاری بین طرف های مرتبط فراهم کند.

دبیرکل سازمان بین المللی دریانوردی در ادامه تصریح کرد: اگر این یکی از آن سازوکارها باشد، می تواند راه حلی قابل اجرا باشد.

وی گفت: رایزنی‌های ایران و عمان درباره جزئیات این سازوکار همچنان ادامه دارد و در صورت ارائه پیشنهاد رسمی، نتایج آن در چارچوب سازمان بین‌المللی دریانوردی قابل بررسی است.

این اظهارات در شرایطی است که جمهوری اسلامی ایران بارها بر تفاوت دریافت عوارض عبور از تنگه هرمز و تامین مالی خدمات ارائه شده توسط کشورهای ساحلی برای تامین امنیت کشتیرانی تاکید کرده است.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران با بیان اینکه تهران به دنبال دریافت عوارض برای عبور از تنگه هرمز نیست، گفت: ارائه خدماتی مانند هدایت کشتی‌ها، تامین امنیت ناوبری و حفاظت از محیط زیست دریایی مستلزم هزینه‌هایی است که باید سازوکار مشخصی در نظر گرفته شود.

در همین راستا، ایران و عمان به عنوان دو کشور ساحلی تنگه هرمز، رایزنی هایی را برای تدوین ترتیبات کشتیرانی جدید و ارائه خدمات دریایی آغاز کرده اند.

همچنین کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی شورای اسلامی در بررسی برنامه اقدام راهبردی تامین امنیت و توسعه تنگه هرمز به موضوع دریافت عوارض خدمات دریایی، زیست محیطی، بیمه ای، ایمنی و سوخت رسانی در شرایط خاص توجه داشته است.

دومینگز در بخشی دیگر از نشست خبری خود با اشاره به ادامه خطرات امنیتی در تنگه هرمز از حضور حدود 6000 ملوان در این منطقه خبر داد و تعداد کشتی های گرفتار شده در شرایط مناقشه را بین 350 تا 400 کشتی برآورد کرد.

وی همچنین گفت که AIMO حدود 30 حمله به کشتی ها را در ماه اکتبر ثبت کرده است که برخی از این حوادث منجر به آلودگی دریایی و نشت نفت شده است.

دبیرکل IMO با اشاره به تلاش این سازمان برای حمایت از دریانوردان تاکید کرد که بدون رسیدگی به ریشه های مناقشه، دستیابی به راه حلی پایدار برای مشکلات کشتیرانی در منطقه دشوار خواهد بود.

جمهوری اسلامی ایران تاکید می کند که ریشه ناامنی کنونی در تنگه هرمز، تهاجم نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران و ادامه اقدامات خصمانه واشنگتن از جمله محاصره دریایی و جنگ اقتصادی علیه کشورمان است.

مقامات ایرانی بارها اعلام کرده اند که تنگه هرمز قبل از شروع تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی در 18 اسفند 1404، مسیر عادی عبور کشتی های تجاری بوده است و وضعیت کنونی نتیجه مستقیم اقدامات نظامی متجاوزان است.

سخنگوی وزارت امور خارجه روز گذشته (دوشنبه 20 آبان 1405) تاکید کرد که نمی توان از برقراری امنیت در تنگه هرمز صحبت کرد، اما در عین حال به محاصره دریایی ایران ادامه داد.

وی تصریح کرد: بازگشایی تنگه هرمز و ایجاد شرایط پایدار برای کشتیرانی مستلزم پایان محاصره دریایی آمریکا، اجرای تعهدات طرف مقابل و رعایت حقوق و مطالبات مشروع جمهوری اسلامی ایران است.

تهران همچنین تاکید می کند که مسئولیت پیامدهای امنیتی و اقتصادی ناشی از تهاجم نظامی و اخلال در کشتیرانی در منطقه بر عهده طرف هایی است که با شروع جنگ و ادامه اقدامات خصمانه، امنیت این آبراه بین المللی را تهدید کرده اند.

جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است که بازگشت ثبات پایدار به خلیج فارس و تنگه هرمز تنها با پایان تجاوزات و محاصره دریایی، احترام به حاکمیت کشورهای منطقه و شکل‌گیری تمهیدات امنیتی مبتنی بر همکاری کشورهای ساحلی امکان‌پذیر خواهد بود.