به گزارش بازار، عمادالدین فاطمی زاده، رئیس ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری در مراسم اختتامیه «ایران دیجیتال 1405» که در دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد، با اشاره به گسترش روزافزون استفاده از این فناوری در حوزه های مختلف، گفت: هوش مصنوعی روز به روز حضور پررنگی در حوزه های مختلف داشته است: زندگی روزمره، از صنعت و تجارت گرفته تا بهداشت و سایر زمینه ها، و حوزه آموزش نیز از این جریان جدا نیست.»
وی افزود: هوش مصنوعی به عنوان یکی از فناوری های موثر بر آموزش، روش های تدریس و یادگیری را تغییر داده و حتی می تواند روش های جدیدی برای ارزشیابی آموزشی ایجاد کند.
هوش مصنوعی در آموزش; فراتر از یک ابزار
فاطمی زاده با اشاره به بررسی ها و بحث های مطرح شده درباره فرصت ها و چالش های هوش مصنوعی، اظهار کرد: تحقیقات زیادی در مورد مزایا و چالش های این فناوری انجام شده است و هنوز سوالات بی پاسخ بسیاری از جمله در حوزه روش های ارزیابی وجود دارد که فعلاً قصد نداریم به جزئیات آن بپردازیم.
وی ادامه داد: اما در بحث ورود هوش مصنوعی به آموزش باید به یک نکته اساسی توجه شود؛ وقتی از فناوری آموزشی صحبت می کنیم، ممکن است ابتدا به سخت افزار، ابزار یا نرم افزار نگاه کنیم، اما بخش مهمتر این فناوری توانایی آن در حل مشکلات است.
رئیس ستاد توسعه فناوری و کاربرد هوش مصنوعی معاونت علمی تصریح کرد: حل مسئله زمانی معنا پیدا می کند که سخت افزار و نرم افزار با نگاه راهبردی کنار هم قرار گیرند و موضوعات را در برنامه های آموزشی بررسی کنند. در چنین رویکردی ابتدا مشکلات و موانع شناسایی شده، سپس عوامل ایجاد آنها مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و در نهایت می توان راهکارهای موثری برای رفع این مشکلات ارائه کرد.
پاسخ سریع تمام عملکرد هوش مصنوعی نیست
فاطمی زاده بیان کرد: تصور رایج از هوش مصنوعی در آموزش و پرورش و حتی در بسیاری از حوزه های دیگر بیشتر به ابزارهایی مربوط می شود که می توانند در مدت زمان کوتاهی به سوالات پاسخ دهند، محتوا تولید کنند و یا فرآیند آموزش و یادگیری را ساده و کوتاه تر کنند. در حالی که نقش هوش مصنوعی در آموزش نباید به یک ابزار پاسخگو یا تولید محتوا محدود شود.
وی افزود: ارزش اصلی این فناوری زمانی آشکار می شود که بتوانیم نیازهای واقعی فراگیران از جمله جامعه دانش آموزی حاضر در پروژه ایران دیجیتال را به درستی شناسایی کنیم و با تحلیل مسائل آموزشی و طراحی راهکارهای مناسب به بهبود روند یادگیری کمک کنیم.
هدف استفاده هدفمند از هوش مصنوعی است
رئیس توسعه فناوری و بکارگیری کارکنان هوش مصنوعی معاونت علمی تاکید کرد: بنابراین سوال اصلی این نیست که هوش مصنوعی چه کاری می تواند انجام دهد; مسئله مهمتر این است که با چه هدفی و با چه رویکردی از این فناوری استفاده می کنیم.
وی ادامه داد: نباید صرفا به پاسخ های آماده ای که بر اساس داده های آموزشی موجود در مدل های زبانی ارائه می شود تکیه کنیم. هدف باید ایجاد بستری برای یادگیری عمیق تر، تقویت تفکر انتقادی و توانمندسازی فراگیران باشد.
فاطمی زاده با بیان اینکه هدف صرفا استفاده از یک فناوری جدید نیست، تصریح کرد: باید مشخص کنیم که هر فرد با توجه به موقعیت و سطح فعالیت خود چگونه می تواند از هوش مصنوعی در فرآیند آموزش استفاده کند. این افراد می توانند معلم، دانش آموز، مدیر، کارشناس یا کارمند باشند و مهم است که استفاده از هوش مصنوعی منجر به ارتقای توانمندی آنها در سمت هایشان شود.
هوش مصنوعی جایگزین تفکر انسان نمی شود
وی با تاکید بر لزوم حفظ نقش انسان در فرآیند یادگیری، گفت: نباید هوش مصنوعی را جایگزین تفکر و یادگیری انسان کنیم. این فناوری باید در خدمت یادگیری باشد و نقش تسهیل کننده را ایفا کند.
دی افزود: هوش مصنوعی ممکن است بتواند در مدت زمان بسیار کوتاهی پاسخ تولید کند، ویدئو را تجزیه و تحلیل کند، متن را به ویدئو تبدیل کند یا محتوای ویدئویی را به متن برگرداند، اما مولفه هایی مانند خلاقیت، پرسش، تفکر انتقادی، مسئولیت پذیری، شفافیت و توانایی حل مساله همچنان به انسان وابسته است.
«ایران دیجیتال 1» به پایان رسید؛ مسیر جدیدی آغاز شده است
فاطمی زاده در بخشی دیگر از سخنان خود از آغاز فاز جدید طرح ملی ایران دیجیتال خبر داد و گفت: از امروز نام این مرحله را «ایران دیجیتال 1» می گذاریم؛ طرحی که در آن پروژه های مختلفی با مشارکت دانش آموزان و همکاری گروه جونیورا ارائه شد و حدود 2 میلیون دانش آموز تحت آموزش قرار گرفتند.
اجرای طرح «ایران دیجیتال ۲» با دو محور اصلی پیگیری می شود
وی در خصوص ادامه این مسیر اظهار داشت: معاونت علمی و ستاد توسعه فناوری و بکارگیری هوش مصنوعی اجرای طرح «ایران دیجیتال 2» را با دو محور اصلی پیگیری خواهند کرد.
فاطمی زاده تصریح کرد: محور اول مربوط به ورود دانشجویان جدیدالورود به این دوره ها است. در این قسمت با استفاده از بازخوردهای دریافتی از جامعه دانش آموزی و وزارت آموزش و پرورش، فرآیندهای قبلی بررسی و اصلاح می شود.
وی ادامه داد: محور دوم تداوم دانش آموزانی است که دوره قبل را با موفقیت گذرانده اند. برنامه جدیدی برای ادامه مسیر آموزشی این گروه طراحی می شود و این اقدامات در قالب پروژه «ایران دیجیتال 2» دنبال می شود.
وی با تاکید بر افق بلندمدت این رویداد، تصریح کرد: ما نه تنها پایان مسابقه ای را در اختتامیه طرح «ایران دیجیتال» و مسابقه هوش مصنوعی دانشجویان جشن می گیریم، بلکه بخشی از آینده فناوری کشور را رقم می زنیم. «ما» یعنی دانش آموزان، اولیا، وزارت آموزش و پرورش، بخش خصوصی و نهادهای دولتی که در نقش مجری یا حامی حضور دارند و این آینده درست از امروز در حال شکل گیری است.
فاطمی زاده افزود: در روند شکل دادن به این آینده نه تنها باید به دانش آموزان نحوه کار با ابزار را آموزش دهیم، بلکه باید آنها را با مسائل جدی و واقعی که در اطراف خود و محل زندگی خود می بینند مواجه کنیم. باید مشکلات جدی کشور و محیط پیرامون را به درستی ببینیم -همان نمونه هایی که در پروژه های دانش آموزان مشهود بود- و حل یک مشکل واقعی را نه الزاماً با اتکا به پایگاه های اطلاعاتی آماده، بلکه با طرح سوالات درست و استفاده از هوش مصنوعی برای حل مشکلات جدی جامعه به آنها آموزش دهیم.
رئیس ستاد هوش مصنوعی معاونت علمی گفت: دانش آموزان عزیزی که در این مسابقه شرکت کردند، فقط برنده جایزه نیستند، بلکه مهمترین دستاورد این جایزه تجربیات ارزشمندی است که کسب کرده اند. اینکه آنها یاد گرفتند که چگونه ایده خود را به یک پروژه و سپس به محصول تبدیل کنند تا یک مشکل واقعی را حل کنند و آن راه حل را در قالب یک محصول پیاده کنند. آنها همچنین یاد گرفتند که خلاقیت خود را پرورش دهند، چندین بار شکست طعم را تجربه کنند و دوباره تلاش کنند تا در نهایت یک محصول خبرجو خلق کنند.
وی خطاب به نسل نوجوان یادآور شد: پیام امروز ما به همه دانش آموزان عزیز این است که آینده را فقط کسانی می سازند که فناوری را می شناسند، بلکه آینده را افرادی می سازند که بتوانند از فناوری های موجود برای حل مسائل زندگی واقعی استفاده کنند. ما نباید خود را صرفاً کاربر فناوری گرفتار در ورطه و ته شکاف دیجیتال بدانیم، بلکه باید خود را حلال مشکلات کنونی کشور به مدد این فناوری معرفی کنیم.
گفتگو در مورد این post