بازار؛ گروه کشاورزیمختار مهدی زاده یکی از اعضای هیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران در گفتگو با بازار درباره وضعیت تولید محصولات ارگانیک در کشور اظهار داشت: سهم محصولات ارگانیک در تولیدات کشاورزی ایران کمتر از یک درصد است و در برنامه پنج ساله هدف گذاری شده است که این سهم به 3 درصد برسد.
وی افزود: دستیابی به این هدف نیازمند حمایت جدی است چرا که تولید ارگانیک هزینه بیشتری نسبت به تولید متعارف دارد و کشاورزان برای ورود به این عرصه با محدودیت ها و الزامات بیشتری مواجه هستند.
تولید ارگانیک تنها به حذف سموم و کودهای شیمیایی از فرآیند تولید محدود نمی شود، بلکه باید مجموعه ای از الزامات در مزرعه رعایت شود. رعایت این الزامات باعث افزایش قیمت تمام شده تولید می شود و در صورت عدم حمایت مناسب از سوی تولیدکننده، بسیاری از کشاورزان انگیزه اقتصادی لازم برای تغییر روش تولید خود را نخواهند داشت.
یکی از اعضای هیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران گفت: تولید ارگانیک تنها به حذف کودها و سموم شیمیایی از فرآیند تولید محدود نمی شود، بلکه باید مجموعه ای از الزامات در مزرعه رعایت شود.
وی تصریح کرد: مزارع ارگانیک نیازمند شرایط و مراقبت ویژه هستند و حتی باید به موضوع قرنطینه و جلوگیری از آلودگی مزرعه توجه ویژه شود.
مهدی زاده ادامه داد: رعایت این الزامات باعث افزایش قیمت تمام شده تولید می شود و در صورت عدم حمایت مناسب از تولیدکننده، بسیاری از کشاورزان انگیزه اقتصادی لازم برای تغییر روش تولید خود را نخواهند داشت.
سلامت جامعه؛ مهمترین ضرورت برای توسعه تولیدات ارگانیک
عضوهیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران تاکید کرد: موضوع محصولات ارگانیک تنها یک موضوع اقتصادی یا تجاری نیست، بلکه ارتباط مستقیمی با سلامت جامعه دارد.
وی بیان کرد: جامعه به محصولات سالم و عاری از باقیمانده های مضر سموم و مواد شیمیایی نیاز دارد و این موضوع باید در سیاست های حوزه کشاورزی و سلامت مورد توجه قرار گیرد.
مهدی زاده با اشاره به بیماران و افرادی که نیاز به مراقبت غذایی دارند، گفت: بیمارانی که پس از جراحی در حال درمان یا نقاهت هستند باید به غذای سالم و مناسب دسترسی داشته باشند.
وی افزود: حتی با تدوین دستورالعمل های مشخص می توان بیمارستان ها را ملزم به استفاده از محصولات سالم برای بیماران و در صورت امکان محصولات ارگانیک کرد.
عضوهیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران ادامه داد: مراقبت از غذا نباید تنها به زمان بستری شدن بیمار محدود شود، بلکه فرد باید پس از بازگشت به منزل غذای سالم و سالم داشته باشد.
وی بیان کرد: این موضوع برای کودکان اهمیت بیشتری دارد چرا که غذای ارائه شده به کودکان می تواند در سال های آینده بر سلامت آنها تاثیر بگذارد.
حمایت مالی؛ تقاضای اصلی تولیدکنندگان ارگانیک
یکی از اعضای هیات مدیره انجمن ارگانیک ایران درباره مهم ترین حمایت های مورد نیاز تولیدکنندگان گفت: نیاز اصلی بخش ارگانیک تامین مالی است.
وی تصریح کرد: در صورت حمایت مالی دولت از کشاورزانی که قصد دارند مزارع خود را از تولید متعارف به تولید ارگانیک تبدیل کنند، روند توسعه این بخش تسریع خواهد شد.
مهدی زاده افزود: دولت می تواند برای کشاورزانی که استانداردهای تولید ارگانیک را رعایت می کنند مشوق هایی در نظر بگیرد تا هزینه های تغییر روش تولید را تا حدودی جبران کند.
وی گفت: تولیدکننده برای ورود به کشاورزی ارگانیک باید هزینه بیشتری بپردازد و در دوره گذار ممکن است با کاهش یا تغییر میزان تولید مواجه شود. بنابراین، بدون حمایت مالی، تغییر روش تولید برای بسیاری از کشاورزان دشوار است.
عضوهیئت اجرایی انجمن ارگانیک ایران تاکید کرد: حمایت های دولت باید به صورت هدفمند و بر اساس نیاز تولیدکنندگان انجام شود و تنها به شعار یا اعلام حمایت محدود نشود.
آموزش کشاورزان حلقه مفقوده توسعه ارگانیک
مهدی زاده آموزش کشاورزان را دومین نیاز مهم این بخش برشمرد و گفت: کشاورزی ارگانیک نیازمند دانش و روش های متفاوتی نسبت به کشاورزی متعارف است.
وی افزود: کشاورز باید بداند چگونه از آلودگی مزرعه جلوگیری کند، از چه نهاده هایی استفاده کند، خاک را چگونه مدیریت کند و برای گرفتن گواهی ارگانیک چه فرآیندی را طی کند.
مهدی زاده تصریح کرد: هنوز ساختار مشخص و قدرتمندی برای ترویج محصولات ارگانیک در وزارت جهاد کشاورزی وجود ندارد.
وی ادامه داد: اگر اداره یا ساختار خاصی برای توسعه و ترویج کشاورزی ارگانیک در وزارت جهاد کشاورزی وجود دارد، باید مشخص شود که این ساختار در کدام قسمت فعالیت می کند و چه خدماتی به کشاورزان ارائه می کند.
تجربه سایر کشورها در توسعه بازار ارگانیک
عضو هیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران با اشاره به تجربه سایر کشورها گفت: در برخی کشورها توجه به تولید و مصرف محصولات ارگانیک به شکل گسترده تری دنبال می شود.
وی افزود: آمریکا یکی از کشورهایی است که بازار محصولات ارگانیک در آن توسعه یافته است و تخمین زده می شود که حدود 20 درصد محصولات عرضه شده در بازار این کشور در این حوزه باشد.
مهدی زاده تصریح کرد: مهمتر از میزان تولید، زیرساخت هایی است که برای عرضه و معرفی محصولات ارگانیک در این کشورها ایجاد شده است.
وی بیان کرد: در فروشگاه ها محصولات ارگانیک جایگاه خاص خود را دارد و مصرف کننده می تواند محصول را با مشخصات و تاییدیه های آن شناسایی کند.
عضو هیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران به کشور ترکیه نیز اشاره کرد و افزود: در این کشور موضوع محصولات ارگانیک نیز در حوزه های مختلف مورد توجه قرار گرفته و حتی در تبلیغات و برنامه های رسانه ای نیز مطرح می شود.
وی ادامه داد: دامنه این رویکرد به محصولات غذایی محدود نمی شود و در زمینه هایی مانند پنبه ارگانیک و تولید پوشاک و منسوجات مناسب برای کودکان و نوزادان سرمایه گذاری شده است.
انتقاد از وضعیت سالم تولید در ایران
مهدی زاده با انتقاد از تولید محصولات سالم در کشور گفت: ایران ظرفیت بالایی برای تولید محصولات کشاورزی دارد اما همچنان در زمینه تولید محصولات کنترل شده از نظر باقیمانده سموم و سایر آلاینده ها با مشکل مواجه است.
وی افزود: استفاده از سموم و نهاده های نامناسب می تواند سلامت محصولات را تحت تاثیر قرار دهد و به همین دلیل باید نظارت بر نوع و میزان نهاده های کشاورزی مصرفی افزایش یابد.
مهدی زاده تصریح کرد: ایران یکی از تولیدکنندگان بزرگ برخی محصولات کشاورزی از جمله سیب است و برای این محصولات باید برنامه مشخصی در زمینه تولید سالم، کنترل سموم و توسعه بازارهای صادراتی داشت.
سیستم بازرسی محصولات ارگانیک باید تقویت شود
عضو هیات عامل انجمن ارگانیک ایران درباره امکان شناسایی محصولات ارگانیک در بازار گفت: در ایران سازمان های بازرسی برای تایید محصولات ارگانیک ایجاد شده و تولیدکنندگان می توانند از طریق این مجموعه ها مراحل دریافت تاییدیه را طی کنند.
وی تصریح کرد: سازمان بازرسی باید در بازه زمانی مشخص روند تولید در مزرعه را بررسی و از رعایت الزامات تولید ارگانیک مطمئن شود.
مهدی زاده افزود: این روند ممکن است شش ماه تا یک سال طول بکشد و در این مدت مزرعه و نحوه تولید به صورت مستمر بررسی می شود.
وی بیان کرد: پس از طی مراحل بازرسی و انجام آزمایشات لازم، در صورت تایید شرایط تولید، محصول می تواند گواهی ارگانیک دریافت کند.
مهدی زاده تاکید کرد: تاییدیه باید مربوط به فرآیند واقعی تولید باشد و نمی توان تنها با بررسی نمونه کوچکی از محصول، کل تولید یک مزرعه یا واحد تولیدی را ارگانیک اعلام کرد.
سوء استفاده از عنوان ارگانیک در بازار
وی با اشاره به ضعف نظارت بر بازار گفت: یکی از مشکلات موجود سوء استفاده برخی افراد از عنوان ارگانیک است.
یکی از اعضای هیات عامل انجمن ارگانیک ایران تصریح کرد: زمانی که سیستم مشخص و قابل تشخیصی برای مصرف کننده وجود نداشته باشد، ممکن است محصولی بدون رعایت استانداردهای لازم به عنوان ارگانیک عرضه شود.
وی افزود: مصرف کننده باید بتواند محصول ارگانیک واقعی را از طریق علامت واضح، تاییدیه معتبر و اطلاعات مشکوک تشخیص دهد.
مهدی زاده ادامه داد: تقویت سیستم بازرسی و اطلاع رسانی به مردم می تواند از گسترش این تخلفات جلوگیری کند.
ظرفیت تولید و صادرات انجیر
وی در پایان با اشاره به ظرفیت تولید انجیر در کشور گفت: انجیر از جمله محصولاتی است که در برخی از مناطق کشور به ویژه استان اصفهان از ظرفیت تولید قابل توجهی برخوردار است.
مهدی زاده افزود: با توجه به اهمیت صادرات، تولیدکنندگان این محصول حساسیت بیشتری نسبت به کیفیت آن دارند و این موضوع می تواند زمینه خوبی برای توسعه تولید سالم و استاندارد فراهم کند.
عضو هیئت مدیره انجمن ارگانیک ایران تاکید کرد: توسعه محصولات ارگانیک نیازمند همکاری دولت، کشاورزان، سازمان های تخصصی، سازمان های بازرسی و مصرف کنندگان است.
وی بیان کرد: در صورت تقویت همزمان حمایت های مالی از تولیدکننده، آموزش کشاورزان، سیستم بازرسی معتبر و اطلاع رسانی مناسب به مصرف کننده، می توان سهم محصولات ارگانیک را در بازار ایران افزایش داد و می توان از ظرفیت این بخش برای ارتقای سلامت جامعه و توسعه بازارهای صادراتی استفاده کرد.
گفتگو در مورد این post