قاسم رضاییان رئیس اتاق رشت در یادداشتی ضمن تاکید بر واقع گرایی و هماهنگی برای تحقق توسعه، نگاه منطقه ای و تمرکز بر واقعیات و آمار دقیق را شرط دستیابی به توسعه عنوان کرد.
ایران تحلیل قاسم رضاییان رئیس اتاق بازرگانی گیلان در یادداشتی نوشت:
دهمین اجلاس هیئت اتاق ایران تقریباً مصادف با برنامه هفتم توسعه است که فرصت مناسبی برای اتاق ایران است تا بر آنچه برای توسعه نیاز است تمرکز کند. در این راستا یکی از هفت برنامه ای که در اولویت هیئت رئیسه اتاق ایران قرار گرفت، توجه به توسعه منطقه ای بود، نکته ای که در روند حرکت به سمت توسعه در سال های گذشته مغفول مانده بود.
در این میان توصیه بخش خصوصی به تصمیم گیرندگان این است که از تجربه شکست خورده برنامه های توسعه قبلی درس گرفته و اشتباهات گذشته را تکرار نکنند. شاید بتوان دلیل اصلی این شکست ها را در عدم استفاده از ظرفیت های آشکار و پنهان مناطق مختلف کشور در برنامه های توسعه یافت.
بدیهی است که ساختار برنامه ریزی متمرکز به توسعه همگن بر اساس مزایا و معایب مناطق منجر نمی شود و نتیجه ای جز عدم تعادل در توسعه ندارد. در فرآیند برنامه ریزی باید پذیرفت که همه استان ها ظرفیت یکسانی ندارند و هر کدام مختصات جغرافیایی، قومی و اقلیمی خاص خود را دارند. بنابراین، با علم به تفاوت هایی که وجود دارد، ارائه یک نسخه برای کل کشور منطقی نیست. اجرای نسخه پیشنهادی در کرمان در گیلان که دارای منطقه آزاد تجاری، اراضی حاصلخیز، مناطق جنگلی، دریا، آب و هوای معتدل و … است امکان پذیر نیست و باید از معادل سازی مناطق کشور خودداری شود.
پس از آن فراهم کردن زمینه رشد همه استان ها و شهرستان ها با توجه به استعداد و حفظ رقابت سازنده، توجه جدی به توسعه منطقه ای را می طلبد. همچنین اکثر نظریه های توسعه توسعه متوازن را در داخل قلمرو تایید کرده اند. بر این اساس همه مناطق باید با تکیه بر ظرفیت های محلی خود از عدالت سرزمینی برخوردار شوند. این مهم زمانی است که به سند توسعه منطقه ای برسیم. سندی که بتواند اولویت های هر استان و منطقه را ضمن پوشش ظرفیت ها و توانمندی ها مشخص کند و هماهنگی قابل قبولی با اسناد بالادستی مانند سند آمایش سرزمین و برنامه هفتم توسعه داشته باشد. برنامه ریزی منطقه ای باید با برنامه های ملی هماهنگ شود.
یک برنامه موفق مستلزم واقع بینی و هماهنگی است. در این راستا دو گام اساسی باید برداشته شود. اولین قدم برای عملیاتی شدن طرح توسعه منطقه ای، شناسایی بخش های مستعد توسعه در هر استان است. برای این منظور اولویت های توسعه ای بخش های تولیدی، تجاری و خدماتی استان ها باید با مراجعه به اسناد بالادستی مانند سند توسعه اراضی تعیین شود.
هر چند به نظر می رسد انتقاداتی در مورد سند توسعه اراضی وجود دارد که منشأ آن را می توان در ناهماهنگی تدوین کنندگان با دستگاه های دولتی، اتاق ها و … جستجو کرد اما در واقع یکی از چالش های این بخش، پراکندگی اطلاعات و اطلاعات است. آمار برای تصمیم گیری در دسترس است و ابتدا باید این کمبود برطرف شود.
سیستم آماری فعلی غیرمتمرکز است. نبود سامانه جامع اطلاعاتی و بانک اطلاعات استانی، کارایی طرح های استانی و اجرای آنها را با مشکل مواجه می کند. برای رفع این خلاء و رفع بوروکراسی بهتر است جلسات مشورتی بخش خصوصی با حضور هیأت رئیسه اتاق ها، نمایندگان استان در مجلس، استانداران و مدیران دولتی برگزار و در رابطه با موضوع به نتیجه نهایی برسیم. ظرفیت ها و توانمندی ها و اولویت های هر استان. در این قسمت اتاق ها می توانند از طریق کمیسیون ها و شوراهای گفت وگو در معرفی ظرفیت های موجود نقش مشورتی داشته باشند.
تهیه طرح توسعه استان با مشارکت همه دستگاه ها و نهادهای مسئول در حال تحقق است. به عنوان مثال یکی از اولویت های استان گیلان در سند تملک اراضی توسعه گردشگری است. در حالی که مسئولان گردشگری در تلاش برای توسعه گردشگری پزشکی در گیلان هستند، متاسفانه زیرساخت های لازم برای استفاده مناسب از این قابلیت را نداریم و سرمایه گذاری چندانی در زمینه پیش نیازهای ارائه خدمات پزشکی با کیفیت در شهرک های صنعتی انجام نشده است. استان.
به عبارت دیگر، تولید کالاهای پزشکی به اندازه رونق گردشگری پزشکی افزایش نیافته است تا یک شبکه ارزشی منسجم در این بخش شکل بگیرد. این موارد ناشی از ناهماهنگی و عدم وجود دید منسجم در برنامه ها و اولویت هاست. باید توانمندی ها را در یک ظرف قرار دهیم و با تعیین الزامات، سهم هر نهاد را در مسیر اجرا مشخص کنیم. بنابراین اولین قدم تهیه سند توسعه استان و تعیین الزامات اجرایی هر نهاد است.
ظرفیت سازی منطقه ای حلقه مفقوده توسعه است. یکی از نقاط ضعف نظام برنامه ریزی مشترک منطقه ای عدم شناسایی، تحلیل و بکارگیری عوامل کلیدی توسعه منطقه ای است. بی شک استان های واقع در همین منطقه ظرفیت های مشابهی دارند. می توان با تلفیق نقاط مشترک اسناد توسعه استان های واقع در همان منطقه به سند توسعه منطقه ای رسید.
توسعه منطقه ای مستلزم پیگیری از طریق تبادل ایده ها و تجربیات و تبدیل هر منطقه به منطقه یادگیری است. برای این منظور می توان شوراهای هماهنگی توسعه منطقه ای تشکیل داد. با اجرای طرح منطقه ای شدن، همگرایی روسای اتاق ها، استانداران و مجمع نمایندگان مناطق افزایش یافته و اتاق ها از طریق آگاهی از اطلاعات منطقه ای از تجربیات یکدیگر مطلع می شوند.
بنابراین گام دوم را می توان ترسیم نقشه راه توسعه منطقه ای و تبادل تجربیات موفق با عنوان محک زنی دانست. به این ترتیب با رصد نتایج اجرای برنامه ها در هر بخش می توان کاستی ها را مشاهده کرد و با استفاده از راهبردهای موثر سایر اتاق ها، توسعه منطقه ای و ملی را تسریع کرد.
گفتگو در مورد این post